‌كتێبی ره‌خنه‌ له‌ ئایدیۆلۆژیای سمكۆ محه‌مه‌د كه‌وته‌ به‌ردیده‌ی خوێنه‌ران
AM:10:23:07/10/2018



میترۆ، وێستگه‌ نیوز 
كتیبی‌ ره‌خنه‌ له‌ ئایدیۆلۆژیا كه‌ 14 هه‌مین كتێبی نووسه‌ر سمكۆ محه‌مه‌د-ه‌ كه‌وته‌ به‌ردیده‌ی خوێنه‌رانی و له‌ لایه‌ن به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی چاپ و بڵاوكردنه‌وه‌ی وه‌زاره‌تی رۆشنبیری‌ حكومه‌تی‌ هه‌رێمه‌وه‌ بڵاوكراوه‌ته‌وه‌. 

ئه‌م كتێبه‌ له‌سه‌ره‌تادا به‌خوێندنه‌وه‌ی‌ فره‌ ره‌هه‌ندی‌ چه‌مكی‌ ده‌سه‌ڵاتی‌ دیار و ده‌سه‌ڵاتی‌ نادیا ركه‌ به‌مانای‌ عه‌شیره‌ت و خێڵ و بنه‌ماڵه‌ و ئایین و كولتوور  ده‌ستپێده‌كات، دواتر له‌سه‌ر چه‌مكی‌ رۆشنبیری‌ گفتوگۆ ده‌كات و ره‌خنه‌یان لێده‌گرێت، هه‌روه‌ها ره‌خنه‌ له‌ خواستی‌ ده‌سه‌ڵاتخوازی ده‌گرێت له‌لایه‌ن خودی‌ رۆشنبیرانه‌وه‌ كه‌ كۆمارێكیان بۆ خۆیان درووست كردووه‌ و وه‌ك فه‌زایه‌ك چێژی‌ سیاسی‌ لێده‌بینن.
 
كتێبه‌كه‌ له‌ چاپته‌ری‌ یه‌كه‌مدا باس له‌ چه‌مكی‌ ده‌سه‌ڵات و ئاكار و شێوه‌ازه‌كانی‌ ئاكار ناسی‌ و ده‌ق و گوتار و هێز ده‌كات و دابه‌شی‌ سه‌ر ئاكاری‌ پله‌ نزمه‌كان و پله‌ به‌رزه‌كان كه‌ بریتییه‌ له‌ چینی‌ ده‌وڵه‌مه‌ند وه‌كو سه‌رمایه‌دار و چینی‌ هه‌ژار، به‌و مانایه‌ی‌ كه‌ چۆن ئه‌و چه‌مكانه‌ به‌ده‌ست مه‌عریفه‌خوازه‌كانی‌ رۆشنبیره‌وه‌ یه‌كتر ته‌واو ده‌كه‌ن و ده‌بن به‌ ده‌سه‌ڵاتێكی‌ هه‌مه‌گیر.  

حه‌رام و حه‌یا دوو چه‌مكی‌ دیكه‌ی‌ سۆسیۆلۆژین كه‌ له‌نێو كایه‌ی‌ ده‌سه‌ڵات و ئایین و رۆشنبیری‌ كاری‌ پێده‌كرێت و رۆشنبیر به‌شێكی‌ ئه‌م بابه‌ته‌ی‌ وه‌رگرتووه‌ وه‌ك هێڵێكی‌ پۆزه‌تیڤ كه‌ واقیعی‌ كۆمه‌ڵگای‌ پێده‌خوێننه‌وه‌ و خراپ كه‌ڵكی‌ لێوه‌ده‌گرن و وه‌ك هه‌لپه‌رستێكی‌ نادیار ده‌رده‌كه‌وێت و ره‌خنه‌ش ده‌گرێت.  
له‌ شوێنێكی‌ دیكه‌ نووسه‌ر باس له‌ ده‌ست و پێ‌ سپێتی‌ رۆشنبیر ده‌كات كه‌ چۆن ده‌ستخه‌ڕۆی‌ ده‌سه‌ڵاته‌كان بوون و له‌نێو فه‌زایه‌ك به‌ناوی‌ مۆدێرنه‌ ون بوون و كۆنته‌راتی‌ سیاسیان له‌ دونیای‌ رۆشنبیری‌ و فه‌رهه‌نگدا كۆكردوه‌ته‌وه‌ و كه‌ڵكیان لێوه‌رگرتووه‌. 

ئازادی‌ و دژه‌كانی‌ وه‌ك چه‌مكیچكی‌ پڕ له‌ ئیشكالیات كه‌ دژی‌ خۆیه‌تی‌ و به‌تایبه‌تی‌ له‌نێو كوولتوری‌ كۆمه‌ڵگه‌ی‌ دواكه‌وتوو چۆن مامه‌ڵه‌ له‌دژی‌ چه‌مكه‌كه‌ كاری‌  پێده‌كات، چونكه‌ بابه‌ته‌كه‌ كێشه‌ی‌ هه‌ره‌ گه‌وره‌ی‌ رۆشنبیره‌ كه‌ نه‌ ئه‌میانه‌ و نه‌ ئه‌ویان له‌نێوان ئه‌نارشیست و ده‌سه‌ڵاتی‌ قۆرخ كراوی‌ سیاسیدا. 

ئه‌م كتێبه‌ موناقه‌شه‌ی‌ ئه‌و هه‌لپه‌رستانه‌ ده‌كات كه‌ به‌ناوی‌ ئازادی‌ یه‌وه‌ كۆمه‌ڵگه‌یان كردووه‌ به‌ ماتریالێك و مامه‌ڵه‌ و سات و سه‌ودای‌ پێوه‌ ده‌كه‌ن و  ره‌كیزه‌كانی‌ ده‌سه‌ڵاتیان به‌هێز كردووه‌. چونكه‌ ئینسان له‌م دونیای‌ كاپیتاڵیستییه‌دا كه‌ ترۆپكێتی‌. بووه‌ به‌ ریاڵێك و كڕین و فرۆشتن پێده‌كرێت. و هه‌میشه‌ كراوه‌ به‌ بانگه‌شه‌ی‌ ئازادی‌ و بۆ خۆشی‌ دژی‌ ئازادی‌ راوه‌ستاوه‌ به‌بێ‌ ئه‌وه‌ی‌ ئاگای‌ له‌ فه‌زاكه‌ بێت دژی‌ خۆیه‌تی‌ 

چاپته‌رێكی‌ دیكه‌ی‌ كتێبه‌كه‌ باسی‌ ئه‌نتۆلۆژیایه‌ و له‌وێشه‌وه‌ ئه‌نتۆلۆژیای‌ كوردی‌ كه‌ دیسان كراوه‌ به‌ دژ به‌ بوونی‌ خۆی‌. چونكه‌ ئینسانی‌ كوردی‌ ئیشكالیاتی‌ هه‌ره‌ گه‌وره‌ی‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ خودی‌ خۆی‌ نه‌ناسیوه‌ و ره‌خنه‌ له‌و ئیدیۆلۆژیایه‌ ده‌گرێت كه‌ له‌نێو فكره‌وه‌ گواستراوه‌ته‌وه‌ بۆ پراكتیك، به‌تایبه‌تی‌ ته‌كنۆلۆژیا كه‌ ئینسانی‌ كردوه‌ به‌ رۆبۆت و كۆیله‌ی‌ ئیدیۆلۆژیای‌ ته‌كنۆلۆژی‌. 

سمكۆ محه‌مه‌د زیاتر له‌ 14 كتێبی‌  بڵاوكردۆته‌وه‌ له‌وانه‌ش 4 كتێبیان شیعره‌ و 10 كتێبی‌ دیكه‌ له‌باره‌ی‌ لێكۆڵینه‌وه‌ی‌ فكری‌  و سیاسه‌ت و ئاینه‌كانی‌ كوردستان و كتێبێك وه‌رگێڕان، چوار كتێبی‌ دیكه‌ش ئاماده‌ی‌ چاپن.
 
1: دیوانی‌ شیعری‌. تونێڵه‌كانی‌ ئه‌وین ساڵی‌ 1999 
2: جه‌نگ و نێوانه‌كان.  ره‌خنه‌ له‌ سیستمی‌ سیاسی‌ و فكر. ساڵی‌ 2003
3: هه‌ناسه‌یه‌ك له‌سێبه‌ردا  شیعر. ساڵی‌ 2004
4: ناسیونالیزم و دژه‌كانی‌ ساڵی‌ 2009
5: ماركس. میتۆد و جیاوازی‌. لێكۆڵینه‌وه‌ی‌ فه‌لسه‌فه‌. ساڵی‌ 2011 
6: ئایین و كه‌مینه‌كان.  بابه‌تێك له‌باره‌ی‌ ئایین و كه‌مینه‌كانی‌ كوردستانه‌وه‌. ساڵی‌ 2010
7: الموت. شیعر عه‌ره‌بی‌  ساڵی‌ 2013 
8: نامه‌ فه‌لسه‌فییه‌كانی‌ ماركس. وه‌رگێڕانی‌ له‌ عه‌ره‌بیه‌وه‌. ساڵی‌ 2010
9: ره‌هه‌نده‌كانی‌ مردن. لێكۆڵینه‌وه‌ له‌ چه‌مكی‌ مردن. ساڵی‌ 2016 
10: ده‌وڵه‌ت. لێكۆڵینه‌وه‌ له‌ چه‌مكی‌ ده‌وڵه‌ت. ساڵی‌ 2016
11: كتێبه‌كان دیوانی‌ شیعر. ساڵی‌ 2012 
12: میتۆد و جیاوازی‌ فكر. ساڵی‌ 2008 
13: ره‌خنه‌ له‌ ئایدیۆلۆژیا ساڵی‌ 2018
14: وتاره‌كان  ساڵی‌ 2006 
3 كتێبی‌ دیكه‌ له‌ باره‌ی‌ ئه‌ده‌ب و گفتوگۆكان ئاماده‌ی‌ چاپن